Sunday, December 25, 2016

ក្រសួង​មហាផ្ទៃ​បើក​ការ​ស៊ើប​អង្កេត​ករណី​អ្នក​ប្រើ​ហ្វេសប៊ុក​កាត់​ត​រូប​ប្រមាថ​ព្រះមហាក្សត្រ

ព្រះមហាក្សត្រ ព្រះបាទ​សម្ដេច​ព្រះ​បរម​នាថ នរោត្ដម សីហមុនី ក្នុង​ពេល​ព្រះអង្គ​យាង​ចូល​រួម​ទិវា​បុណ្យ​ឯករាជ្យ​ជាតិ ៩ វិច្ឆិកា ឆ្នាំ​២០១៦ នា​វិមាន​ឯករាជ្យ។ RFA/Brach Chev



ករណី​អ្នក​ប្រើប្រាស់​ហ្វេសប៊ុក (Facebook) កាត់​ត​រូបភាព​ដែល​ជា​ការ​ប្រមាថ​ដល់​អង្គ​ព្រះមហាក្សត្រ កំពុង​ស្ថិត​ក្នុង​ដៃ​សមត្ថកិច្ច​ជំនាញ​ក្រសួង​មហាផ្ទៃ ស៊ើប​អង្កេត​ហើយ។ ចំណែក​អ្នក​វិភាគ និង​សង្គម​ស៊ីវិល គាំទ្រ​ការ​ប្រកាស​ចំណាត់​ការ​របស់​សមត្ថកិច្ច​នៅ​ពេល​នេះ។

អ្នកនាំពាក្យ​ក្រសួង​មហាផ្ទៃ  លោក ខៀវ សុភ័គ ប្រាប់​ឲ្យ​ដឹង​ថា ពេល​នេះ​ក្រុម​ជំនាញ​ផ្នែក​នាយកដ្ឋាន​ព័ត៌មានវិទ្យា នៃ​ក្រសួង​មហាផ្ទៃ ស្រាវជ្រាវ​រក​ម្ចាស់​គណនី​ហ្វេសប៊ុក ដើម្បី​ចាត់ការ​តាម​ផ្លូវ​ច្បាប់។ ប៉ុន្តែ​លោក​មិន​ទាន់​ឲ្យ​ដឹង​ពី​តម្រុយ​នៃ​ការ​ស្រាវជ្រាវ​នេះ​នៅ​ឡើយ​ទេ ដោយ​លោក​បញ្ជាក់​ថា នៅ​ពេល​ចាប់​បាន​ជន​ប្រព្រឹត្ត សមត្ថកិច្ច​នឹង​បញ្ជាក់​លំអិត​លើ​ករណី​នេះ៖ «ជា​ទស្សនៈ​ខ្ញុំ​នោះ ខ្ញុំ​នៅ​មាន​ភាព​មន្ទិល​ច្រើន​ចំពោះ​ការ​អនុវត្ត​ការងារ​របស់​សមត្ថកិច្ច ដោយសារ​តែ​កន្លង​មក​រដ្ឋាភិបាល​ច្រើន​តែ​ចាត់​ការ​រឿង​ដែល​ពាក់ព័ន្ធ​នយោបាយ ជា​ជាង​ការ​ការពារ​ស្ថាប័ន និង​ការ​ការពារ​មុខមាត់​របស់​កម្ពុជា»។

កាល​ពី​ពេល​ថ្មីៗ​នេះ អ្នក​ប្រើប្រាស់​ហ្វេសប៊ុក ម្នាក់ ដែល​មាន​គណនី​សរសេរ​ឈ្មោះ​ជា​អក្សរ​ថៃ បាន​បង្ហោះ​រូប​កាត់​ត​មួយ​សន្លឹក​ដាក់​រូប​ព្រះ​ភក្ត្រ​របស់​ព្រះបាទ នរោត្តម សីហមុនី ដែល​ជា​រូបភាព​អាក្រាត​ព្រះ​កាយ។

ចំណែក​អ្នក​វិភាគ​នយោបាយ លោក សូ ចន្ថា បង្ហាញ​ការ​សង្ស័យ​ថា ការ​អនុវត្ត​ការងារ​របស់​សមត្ថកិច្ច​អាច​ពុំ​សូវ​មាន​ប្រសិទ្ធភាព  ព្រោះ​តាម​ការ​សង្កេត​របស់​លោក​កន្លង​មក ក្នុង​ករណី​មាន​ការ​ប្រមាថ​ស្ថាប័ន​របស់​រដ្ឋ ឬ​ការ​គំរាម​មន្ត្រី​​បក្ស​ប្រឆាំង ការ​អនុវត្ត​ការងារ​របស់​សមត្ថកិច្ច​ដើម្បី​ស្រាវជ្រាវ​រឿង​នោះ​ពុំ​សូវ​មាន​ប្រសិទ្ធភាព​ទេ ប៉ុន្តែ​បើ​មាន​ការ​ប្រមាថ​ដល់​អ្នក​នយោបាយ​មក​ពី​សំណាក់​បក្ស​កាន់​អំណាច គឺ​សមត្ថកិច្ច​ចាត់​ការ​បាន​លឿន ហើយ​មាន​ប្រសិទ្ធភាព​ថែម​ទៀង​ផង៖ «ឃើញ​ថា មាន​ឆក​ល្វែង​ដែរ​ចំពោះ​ច្បាប់ ព្រោះ​ថា ច្បាប់​ចែង​ថា ព្រះមហាក្សត្រ​មិន​អាច​ប៉ះពាល់​បាន ប៉ុន្តែ​អត់​មាន​ចែង​អំពី​បទល្មើស​អី​ណា​មួយ​ក្នុង​រំលោភ​បំពាន ឬ​ប៉ះពាល់​ដល់​ស្ថាប័ន​ព្រះមហាក្សត្រ»។

មាត្រា​៧ នៃ​រដ្ឋធម្មនុញ្ញ​ចែង​ថា អង្គ​ព្រះមហាក្សត្រ មិន​អាច​នរណា​រំលោភ​បំពាន​បាន​ឡើយ។ ប៉ុន្តែ​ច្បាប់​កំពូល​មួយ​នេះ មិន​បាន​ចែង​ពី​ការ​ដាក់​ទោសទណ្ឌ​នរណា​ដែល​រំលោភ​បំពាន​អង្គ​ព្រះមហាក្សត្រ​ឡើយ សូម្បី​តែ​ក្រម​ព្រហ្មទណ្ឌ​ក៏​គ្មាន​មាត្រា​ណា​មួយ​ចែង​ដាក់​ទោស​លើ​បុគ្គល​ដែល​រំលោភ​បំពាន​ព្រះអង្គ​នោះ​ដែរ។

មន្ត្រី​ជាន់​ខ្ពស់​នៃ​អង្គការ​ការពារ​សិទ្ធិមនុស្ស​អង្គការ​លីកាដូ (LICADHO) លោក អំ សំអាត ស្វាគមន៍​ចំណាត់​ការ​របស់​សមត្ថកិច្ច​នៅ​ពេល​នេះ ព្រោះ​ការ​ធ្វើ​បែប​នេះ​លើស​ពី​សេរីភាព​បញ្ចេញ​មតិ​ដែល​ធ្វើ​ឲ្យ​ប៉ះពាល់​ដល់​ព្រះមហាក្សត្រ ខណៈ​ច្បាប់​ហាម។ ប៉ុន្តែ​លោក​យល់​ថា សមត្ថកិច្ច​ពិបាក​នឹង​ធ្វើ​ការ​ចោទ​ប្រកាន់ ឬ​ដាក់​ទោសទណ្ឌ​ជន​ប្រព្រឹត្ត​ព្រោះ​គ្មាន​ច្បាប់​ណា​មួយ​ចែង​ដាក់​ទោស​ជន​ដែល​រំលោភ​បំពាន​អង្គ​ព្រះមហាក្សត្រ៖ «»។

​ការ​កាត់​ត​រូបភាព​ដែល​ប្រមាថ​ដល់​អង្គ​ព្រះមហាក្សត្រ​នៅ​ពេល​នេះ មិន​មែន​ជា​លើក​ទី​មួយ​នោះ​ទេ។ កាល​ពី​ពេល​មុនៗ ក៏​មាន​អ្នក​ប្រើ​ហ្វេសប៊ុក ខ្លះ កាត់​ត​រូបភាព​ប្រមាថ​ព្រះអង្គ​ដែរ ប៉ុន្តែ​គេ​មិន​ឃើញ​ក្រុម​សមត្ថកិច្ច​ចេញ​វិធានការ​ឡើយ។ ប៉ុន្តែ​បើ​មាន​អ្នក​ណា​សរសេរ​ផ្ដួល​រំលំ​រដ្ឋាភិបាល ឬ​ប្រមាថ​លោក​នាយករដ្ឋមន្ត្រី ហ៊ុន សែន មិន​យូរ​ឡើយ សមត្ថកិច្ច​នឹង​ចាប់​បាន​ជន​ប្រព្រឹត្ត៕

យុទ្ធនាការ​ចុះ​ល្បាត​ព្រៃ​ឡង់​ទ្រង់ទ្រាយ​ធំ​របស់​សហគមន៍​ទាំង​បួន​ខេត្ត

សហគមន៍​ការពារ​ព្រៃ​ឡង់​ទាំង​បួន​ខេត្ត មាន​ខេត្ត​ក្រចេះ ស្ទឹងត្រែង កំពង់ធំ និង​ខេត្ត​ព្រះវិហារ ចុះ​ល្បាត​ព្រៃ​ឡង់​នៅ​ថ្ងៃ​ទី​២៣ ខែ​ធ្នូ ឆ្នាំ​២០១៦។ RFA/Men Sothyr



គិត​មក​ដល់​ថ្ងៃ​ទី​២៤ ធ្នូ យុទ្ធនាការ​ចុះ​ល្បាត​ព្រៃ​ឡង់​ទ្រង់ទ្រាយ​ធំ​របស់​សហគមន៍​ការពារ​ព្រៃ​ឡង់​ទាំង​បួន​ខេត្ត មាន​ខេត្ត​ក្រចេះ ស្ទឹងត្រែង កំពង់ធំ និង​ខេត្ត​ព្រះវិហារ មាន​រយៈពេល ៣​យប់ ៤​ថ្ងៃ​ហើយ។

យុទ្ធនាការ​នេះ​ផ្ដោត​សំខាន់​លើ​ការ​ចុះ​បង្ក្រាប និង​ទប់ស្កាត់​បទល្មើស​ព្រៃ​ឈើ និង​ទប់ស្កាត់​ការ​បរបាញ់​សត្វ​ព្រៃ​ក្នុង​តំបន់​ព្រៃ​ឡង់ ដែល​មាន​ការ​ចូលរួម​ពី​បណ្ដាញ​ព្រះសង្ឃ​ឯករាជ្យ​ដើម្បី​យុត្តិធម៌​សង្គម យុវជន និង​មន្ត្រី​បរិស្ថាន។

មូលហេតុ​នៃ​ការ​ជូន​អំណោយ​និង​កាដូ​ក្នុង​ឱកាស​បុណ្យ​គ្រីស្ទម៉ាស


អ្នក​មាន​ជំនឿ​លើ​ព្រះ​យេស៊ូវ ប្រារព្ធ​ពិធី​បុណ្យ​គ្រីស្ទម៉ាស ឬ​បុណ្យ​ណូអែល នៅ​ព្រះវិហារ​ជីវិត​ថ្មី​ភ្នំពេញ ថ្ងៃ​ទី​២៥ ខែ​ធ្នូ ឆ្នាំ​២០១៦។ RFA/Kher Sonorng


ឱកាស​មួយ​ខែ​ពេញ​នៅ​អំឡុង​ខែ​ធ្នូ ជា​រដូវ​បុណ្យ​គ្រីស្ទម៉ាស (Christmas) ឬ​បុណ្យ​ណូអែល សម្រាប់​ប្រទេស​អឺរ៉ុប គេ​តែង​ឈប់​សម្រាក​ពី​ការងារ ដែល​គេ​ហៅ​ថា​វ៉ាកង ឬ​ហៅ​ជា​ភាសា​អង់គ្លេស​ថា ហូលីដេ (Holiday)។ វេលា​ឈប់​សម្រាក​នេះ​ហើយ ដែល​អាច​ឲ្យ​ពួក​គេ​ជួបជុំ​ក្រុម​គ្រួសារ​ញាតិ​មិត្ត​ជិត​ឆ្ងាយ ទទួល​ទាន​អាហារ​រួម​គ្នា និង​ជូន​វត្ថុ​អនុស្សាវរីយ៍​ដល់​គ្នា​ទៅ​វិញ​ទៅ​មក។

សម្រាប់​គ្រីស្ទាន (Christian) ឬ​អ្នក​មាន​ជំនឿ​លើ​ព្រះ​យេស៊ូវ​វិញ ការ​ជូន​កាដូ​គ្នា​នេះ​មាន​អាថ៌កំបាំង​មួយ ដែល​មាន​អត្ថន័យ​សម្រាប់​ពិធី​បុណ្យ​នេះ។

ហេតុ​អ្វី​បាន​ជា​គេ​ជូន​កាដូ និង​អំណោយ​ឲ្យ​គ្នា​នៅ​ក្នុង​ឱកាស​នេះ?

អំណោយ​ស្ករ​សូកូឡា កាដូ និង​វត្ថុ​អនុស្សាវរីយ៍​ដ៏​ច្រើន ត្រូវ​បាន​ហាង​ទំនិញ​ដាក់​លក់​យ៉ាង​ព្រោងព្រាត និង​ហាង​ទំនិញ​មួយ​ចំនួន​ដាក់​លក់​បញ្ចុះ​តម្លៃ​ក្នុង​ឱកាស​ខែ​ធ្នូ ដែល​ជា​រដូវ​បុណ្យ​គ្រីស្ទម៉ាស ឬ​បុណ្យ​ណូអែល​ចូល​មក​ដល់។

គ្រូ​គង្វាល​ជំនួយ​នៃ​ព្រះវិហារ​បេសកកម្ម​ដំណឹង​ល្អ លោក រ័ត្ន ប៊ុនសំ បាន​ឲ្យ​ដឹង​ថា អាថ៌កំបាំង​មួយ​នៃ​ការ​ជូន​អំណោយ និង​ជូន​កាដូ​គ្នា​ទៅ​វិញ​ទៅ​មក​នៅ​រដូវ​បុណ្យ​គ្រីស្ទម៉ាស​នោះ គឺ​បាន​ផ្សារភ្ជាប់​នឹង​ទំនាក់ទំនង​នៃ​ជំនឿ​លើ​ព្រះ​យេស៊ូវ​គ្រីស្ទ។ លោក​ថា ដើម​ចម​នៃ​ការ​ប្រារព្ធ​ពិធី​បុណ្យ​គ្រីស្ទម៉ាស គឺ​ជា​ការ​រំឭក​ពី​កំណើត​របស់​ព្រះ ដែល​បាន​យាង​មក​ប្រសូត​លើ​ផែនដី ដែល​ជា​កាដូ​សង្គ្រោះ​មនុស្ស​កាល​ពី​ជាង ២​ពាន់​ឆ្នាំ​មុន៖ «ទាក់ទង​នឹង​អំណោយ គឺ​គេ​បង្ហាញ​អំពី​ការ​យាង​មក​របស់​ព្រះ​យេស៊ូវ​គ្រីស្ទ​ហ្នឹង គឺ​ជា​អំណោយ​ដែល​ព្រះ​បាន​ប្រទាន​មក​ដល់​មនុស្ស​នូវ​សេចក្ដី​សង្គ្រោះ ដែល​ជា​អំណោយ​មួយ​ដ៏​ធំ តាម​អង្គ​ព្រះ​យេស៊ូវ​គ្រីស្ទ​ហ្នឹង។ ដូច្នេះ​ហើយ បាន​ជា​រាល់​ពេល​បុណ្យ​ណូអែល គឺ​គេ​ជូន​អំណោយ​ដល់​គ្នា​ទៅ​វិញ​ទៅ​មក រំឭក​អំពី​ការ​ឲ្យ​ដែល​ព្រះ​បាន​ឲ្យ​អំណោយ​ដ៏​ធំធេង​សម្រាប់​មនុស្ស​ជាតិ​ទាំង​មូល»។

ដើម្បី​ចូលរួម​អបអរ​សាទរ​ពិធី​បុណ្យ​គ្រីស្ទម៉ាស​នេះ នៅ​ប្រទេស​កម្ពុជា មិន​ថា​តែ​អ្នក​ជឿ​លើ​ព្រះ​យេស៊ូវ ដែល​គេ​ធ្វើ​នៅ​តាម​ព្រះវិហារ​ប៉ុណ្ណោះ​ទេ សូម្បី​តែ​នៅ​តាម​ក្រុមហ៊ុន ផ្សារ​ទំនើប និង​ហាង​លក់​ដូរ​នានា ក៏​ត្រូវ​បាន​គេ​តុបតែង​ដើម​ឈើ​ស្រល់​យ៉ាង​ធំ​តាំង​លំអ និង​មាន​ដាក់​តាំង​កាដូ​ជាច្រើន និង​ខ្លះ​មាន​ចាក់​បទ​ចម្រៀង​ចាក់​ភ្លេង​លាន់​ឮ​រំពង ដើម្បី​ទាក់ទាញ​ភ្ញៀវ និង​លក់​បញ្ចុះ​តម្លៃ​ទៀត​ផង។ ចំណែក​នៅ​តាម​សាលា​រៀន​មួយ​ចំនួន ពិសេស​សាលា​អន្តរជាតិ ឬ​សាលា​ឯកជន​វិញ គេ​តែង​ចូលរួម​ប្រារព្ធ​ពិធី​បុណ្យ​នេះ​ដែរ ដោយ​មាន​កម្មវិធី​ពិសេស​មួយ គឺ​លេង​ចាប់​កាដូ លេង​ប្ដូរ​កាដូ​គ្នា​ទៅ​វិញ​ទៅ​មក។

ក្រុម​ជំនុំ​នៃ​ព្រះវិហារ​ជីវិត​ថ្មី​ភ្នំពេញ អ្នកស្រី ស៊ឹម មុន្នីសោភា ថ្លែង​ថា ឲ្យ​តែ​ដល់​រដូវ​បុណ្យ​នេះ​ម្ដងៗ អ្នកស្រី​មិន​ដែល​ភ្លេច​ឡើយ​នូវ​ការ​ផ្ដល់​អំណោយ​ជូន​មនុស្ស​ជា​ទី​ស្រឡាញ់​របស់​អ្នកស្រី ក្នុង​ថ្ងៃ​បុណ្យ​ណូអែល ដែល​គាត់​យល់​ថា​ជា​ថ្ងៃ​ពិសេស៖ «ទិញ​ឲ្យ​កូន​ទាំង​ពីរ​នាក់ ហើយ​និង​ប្ដី [សើច] ដោយសារ​ក្នុង​ឱកាស​បុណ្យ​ណូអែល​នេះ គឺ​ជា​ថ្ងៃ​បុណ្យ​កំណើត​ព្រះ​យេស៊ូវ​គ្រីស្ទ ដែល​ជា​ថ្ងៃ​បុណ្យ​រំឭក​ពី​សេចក្ដី​ស្រឡាញ់​របស់​ព្រះ​យេស៊ូវ​គ្រីស្ទ ដែល​យាង​មក​ផែនដី ដើម្បី​ប្រសូត​ជា​មនុស្ស​លោក ហើយ​សុគត​លើ​ឈើ​ឆ្កាង ដើម្បី​សង​ថ្លៃ​អំពើ​បាប​ដែល​បញ្ជាក់​ថា ជា​ថ្ងៃ​នៃ​សេចក្ដី​ស្រឡាញ់​មួយ​ដ៏​ធំ​សម្រាប់​មនុស្ស។ ដូច្នេះ ទិញ​កាដូ​ឲ្យ​កូន​វា​មាន​អំណរ កាលណា​គឺ​គាត់​បាន​ទទួល​កាដូ​ចឹង ខ្ញុំ​តែង​ទិញ​កាដូ​ជូន​គាត់​ក្នុង​ឱកាស​នេះ គឺ​គាត់​មាន​អំណរ​ជាង​គេ»។

នៅ​ក្នុង​ព្រះ​គម្ពីរ​បរិសុទ្ធ បាន​កត់ត្រា​ថា មាន​ប្រព្រឹត្តិការណ៍​នៅ​ភូមិ​បេថ្លេហ៊ឹម ក្នុង​ស្រុក​យូដា ប្រទេស​អ៊ីស្រាអែល ដោយ​ទេព្ដា​បាន​លេច​មក​ប្រាប់​ដល់​អ្នក​គង្វាល​ហ្វូង​ចៀម​នៅ​ពេល​រាត្រី​ត្រជាក់​ថា នឹង​មាន​អង្គ​រាជបុត្រា​មួយ​អង្គ​ព្រះនាម ព្រះ​យេស៊ូវ​គ្រីស្ទ យាង​មក​ប្រសូត​លើ​ផែនដី​នេះ សម្រាប់​ជួយ​មនុស្ស​ឲ្យ​រួច​ពី​អំពើ​បាប​ដែល​ជា​អំណោយ​របស់​ព្រះ​សម្រាប់​មនុស្ស។

«ចម្រៀង Oh holy night»

ទំនាយ​ជាង ៣០០​ទំនាយ ដែល​បាន​ទាយ​ទុក​ដោយ​ហោរា​បាន​សម្រេច​លើ​រូប​អង្គ​ព្រះ​យេស៊ូវ​គ្រីស្ទ ដែល​យាង​មក​ប្រសូត​ជា​មនុស្ស​នៅ​លើ​ផែនដី គឺ​មាន​ចម្លើយ​តែ​មួយ​គត់ ឲ្យ​មនុស្ស​ទទួល​បាន​នូវ​ជីវិត​រួច​ពី​អំពើ​បាប គឺ​ជា​ជីវិត​អស់​កល្ប​ជានិច្ច។

«ចម្រៀង Oh holy night»

នៅ​តាម​ព្រះវិហារ​គ្រិស្ត​បរិស័ទ គេ​បាន​ប្រារព្ធ​ពិធី​បុណ្យ​គ្រីស្ទម៉ាស ឬ​បុណ្យ​ណូអែល។

ក្រុម​ជំនុំ​ព្រះវិហារ​ជីវិត​ថ្មី​ភ្នំពេញ បាន​ប្រារព្ធ​កាល​ពី​ថ្ងៃ​ទី​២៤ និង​ថ្ងៃ​ទី​២៥ ខែ​ធ្នូ នៅ​ក្នុង​ព្រះវិហារ​ជីវិត​ថ្មី នៅ​រាជធានី​ភ្នំពេញ។

«សំឡេង​ច្រៀង ហេភី ប៊ឺសដេ Happy birth day Jesus...!»

នៅ​ក្នុង​ឱកាស​ប្រារព្ធ​ពិធី​បុណ្យ​គ្រីស្ទម៉ាស​នេះ គេ​តែងតែ​ជូន​ពរ​គ្នា​ទៅ​វិញ​ទៅ​មក ដោយ​ភ្ជាប់​ទៅ​ឆ្នាំ​ថ្មី នៃ​គ្រិស្តសករាជ ដែល​មនុស្ស​នៅ​លើ​ពិភពលោក​បាន​ប្រើប្រាស់ ដែល​នឹង​ខិត​ជិត​ចូល​មក​ដល់​នៅ​សល់​តែ​ប៉ុន្មាន​ថ្ងៃ​ទៀត​ប៉ុណ្ណោះ។

«ចម្រៀង​បុណ្យ​គ្រីស្ទម៉ាស and Happy New year»

នាង​ខ្ញុំ​សូម​ជូនពរ​ឲ្យ​លោក​អ្នក​ស្ដាប់​វិទ្យុ​អាស៊ីសេរី ទាំងអស់ ទាំង​ក្នុង និង​ក្រៅ​ប្រទេស ឲ្យ​ជួប​ប្រទះ​តែ​នឹង​សេចក្ដី​សុខសាន្ត សុភមង្គល​ក្នុង​ក្រុម​គ្រួសារ និង​ជោគជ័យ​គ្រប់​ភារកិច្ច​ការងារ​កុំ​បី​ឃ្លៀងឃ្លាត​ឡើយ៕

សហគមន៍​ដីធ្លី​នឹង​មិន​ធ្វើ​យុទ្ធនាការ​ថ្ងៃ​ច័ន្ទ​ពណ៌​ខ្មៅ​ទេ​នៅ​ថ្ងៃ​ទី​២៦​ធ្នូ


សហគមន៍​ដីធ្លី​នៅ​តំបន់​បឹងកក់ ធ្វើ​យុទ្ធនាការ​ថ្ងៃ​ច័ន្ទ​ពណ៌​ខ្មៅ នៅ​ថ្ងៃ​ច័ន្ទ ទី​១៩ ខែ​ធ្នូ ឆ្នាំ​២០១៦។ RFA/Rann Samnang


ស្ត្រី​តំណាង​សហគមន៍​ដីធ្លី​បឹងកក់ និង​បុរីកីឡា នឹង​មិន​ធ្វើ​យុទ្ធនាការ «ថ្ងៃ​ច័ន្ទ​ពណ៌​ខ្មៅ» ទេ នៅ​ថ្ងៃ​ទី​២៦ ធ្នូ ដែល​ជា​សប្ដាហ៍​ចុង​ក្រោយ​នៃ​ខែ​ធ្នូ។ ស្ត្រី​ទាំងនេះ​និយាយ​ថា យុទ្ធនាការ​នេះ​នឹង​អាច​ចាប់​ផ្ដើម​ធ្វើ​ឡើង​វិញ​នៅ​ដើម​ខែ​មករា ឆ្នាំ​ក្រោយ។

តំណាង​សហគមន៍​មាន​ជម្លោះ​ដីធ្លី​នៅ​បឹងកក់ រាជធានី​ភ្នំពេញ លោកស្រី បូវ សោភា ឲ្យ​ដឹង​នៅ​ថ្ងៃ​ទី​២៥ ធ្នូ ថា សហគមន៍​ដែល​មាន​ជម្លោះ​ដីធ្លី​នៅ​បឹងកក់ និង​សហគមន៍​បុរីកីឡា នឹង​បន្ត​ផ្អាក​ការ​ធ្វើ​យុទ្ធនាការ «ថ្ងៃ​ច័ន្ទ​ពណ៌​ខ្មៅ» មួយ​សប្ដាហ៍​ទៀត​សម្រាប់​ថ្ងៃ​ច័ន្ទ ទី​២៦ ធ្នូ៖ «កម្មវិធី​ហ្នឹង​ចាប់​ផ្ដើម​ពី​ខែ​មួយ​ទៅ​វិញ​ទៀត បើ​គេ​មិន​លែង។ តែ​ខ្ញុំ​សង្ឃឹម​ថា គេ​នឹង​លែង បើ​សិន​ជា​គេ​ហៅ​ទៅ​តុលាការ​ឲ្យ​មាន​ការ​កាត់​ទោស​ត្រឹម​ថ្ងៃ​២ ថ្ងៃ​៣ អី សឹម​យើង​ធ្វើ»។

ទន្ទឹម​គ្នា​នេះ តំណាង​សហគមន៍​បុរីកីឡា លោកស្រី សរ ស៊ន បញ្ជាក់​បន្ថែម​ថា ការ​ផ្អាក​នេះ គឺ​ជា​ការ​ដក​ឃ្លា​មួយ​រយៈ ដើម្បី​រង់ចាំ​មើល​លទ្ធផល​នៃ​ពាក្យ​លេច​ឮ​ថា តើ​មន្ត្រី​អង្គការ​សង្គម​ស៊ីវិល និង​មន្ត្រី គ.ជ.ប ដែល​កំពុង​ជាប់​មន្ទីរ​ឃុំឃាំង​នោះ នឹង​ត្រូវ​ដោះលែង​នៅ​ដំណាច់​ខែ​ធ្នូ នេះ៖ «យើង​ផ្អាក​ចាំ​មើល​ខាង​រដ្ឋាភិបាល ហើយ​និង​ខាង​តុលាការ​ហ្នឹង គាត់​ដោះស្រាយ​ដោះលែង​អ្នក​សង្គម​ស៊ីវិល និង​អ្នកស្រី ទេព វន្នី ហ្នឹង​ឬ​ក៏​អត់? ចាំ​មើល​តែ​សប្ដាហ៍​ហ្នឹង​ទៀត​ទេ ឲ្យ​ដាច់​ខែ​ហ្នឹង ចូល​ខែ​១ ថ្ងៃ​ច័ន្ទ បន្ត​ទៀត ធ្វើ​សកម្មភាព​ធំ។ យើង​ប្រមូល​គ្នា​គ្រប់​សហគមន៍​ដាក់​ញត្តិ​ដាក់​អី»។

ដោយឡែក​តែ​តំណាង​ក្រុម​អតីត​អ្នក​បឹងកក់ គឺ​កញ្ញា អ៊ឹម ស្រីទូច ថ្លែង​ថា ក្រុម​របស់​កញ្ញា នឹង​នៅ​នាំ​គ្នា​បន្ត​ធ្វើ​យុទ្ធនាការ​ថ្ងៃ​ច័ន្ទ​ពណ៌​ខ្មៅ​នេះ នៅ​ថ្ងៃ​ច័ន្ទ ទី​២៦ ធ្នូ ហើយ​នឹង​លើក​គ្នា​ទៅ​ក្រសួង​រៀបចំ​ដែនដី នគរូបនីយកម្ម និង​សំណង់ ដែរ៖ «ទី​មួយ យើង​ត្រូវ​រួម​យុទ្ធនាការ​ថ្ងៃ​ច័ន្ទ​ពណ៌​ខ្មៅ​ហ្នឹង ដែល​អត់​ទាន់​មាន​ការ​ដោះលែង​អង្គការ​សង្គម​ស៊ីវិល មន្ត្រី គ.ជ.ប និង​សកម្មជន​ដីធ្លី។ ទី​ពីរ ខ្ញុំ​ទៅ​ជំរុញ​ឲ្យ​អាជ្ញាធរ​ក្រសួង​ដែនដី ដោះស្រាយ​បញ្ហា​ជម្លោះ​ដីធ្លី​ពួក​ខ្ញុំ​អ្នក​បឹងកក់​ហ្នឹង ដោយសារ​ក្រសួង​ដែនដី​ហ្នឹង​បាន​ជំរុញ​ឲ្យ​ពួក​ខ្ញុំ​ទៅ​ជួប​ក្រុង តែ​ពេល​ពួក​ខ្ញុំ​ទៅ​ជួប​ក្រុង​ហ្នឹង ក្រុង​អត់​បាន​មក​ជួប​ពួក​ខ្ញុំ​ទេ មាន​តែ​ប្រើ​ហិង្សា​រុញ​ច្រាន​ពួក​ខ្ញុំ​ឲ្យ​របួស​គ្រប់​គ្នា»។

យុទ្ធនាការ «ថ្ងៃ​ច័ន្ទ​ពណ៌​ខ្មៅ» ឬ​ហៅ​ថា Black Monday ត្រូវ​ចាប់​ផ្ដើម​ធ្វើ​ឡើង​ដោយ​ក្រុម​ពលរដ្ឋ​សហគមន៍​ដែល​មាន​បញ្ហា​ដីធ្លី ដូចជា​នៅ​តំបន់​បឹងកក់ និង​អ្នក​បុរីកីឡា ជាដើម។ យុទ្ធនាការ​នេះ គឺ​តែង​ភ្ជាប់​ទៅ​នឹង​គោល​បំណង​ទាមទារ​ឲ្យ​រាជ​រដ្ឋាភិបាល និង​តុលាការ​ដោះលែង​មន្ត្រី​អង្គការ​សិទ្ធិ​មនុស្ស​អាដហុក (ADHOC) ៤​រូប មន្ត្រី គ.ជ.ប ដែល​ជា​អតីត​មន្ត្រី​អង្គការ​អាដហុក ១​រូប និង​អ្នកស្រី ទេព វន្នី ជា​សកម្មជន​ដីធ្លី​នៅ​បឹងកក់។

ក្រុម​ស្ត្រី​សកម្មជន​ដីធ្លី​បឹងកក់ និង​អ្នក​បុរីកីឡា បាន​ប្រកាស​ផ្អាក​ធ្វើ​យុទ្ធនាការ «ថ្ងៃ​ច័ន្ទ​ពណ៌​ខ្មៅ» ចាប់​តាំង​ពី​ថ្ងៃ​ទី​ច័ន្ទ ទី​១៩ សប្ដាហ៍​មុន។ នៅ​ថ្ងៃ​ច័ន្ទ ទី​២៦ ធ្នូ គឺ​ជា​សប្ដាហ៍​ទី​២ ដែល​ស្ត្រី​ទាំងនេះ​រក្សា​ជំហរ​ផ្អាក​យុទ្ធនាការ​រហូត​ដល់​ដំណាច់​ខែ​ធ្នូ។ គម្រោង​ដើរ​ដាក់​ញត្តិ​តាម​ស្ថាប័ន​សំខាន់ៗ​នានា​នៅ​ថ្ងៃ​ច័ន្ទ ទី​២ ខែ​មករា នឹង​អាច​ជា​ការ​ចាប់​ផ្ដើម​យុទ្ធនាការ​ដំបូង​របស់​ក្រុម​ស្ត្រី​សកម្មជន​ដីធ្លី សម្រាប់​ឆ្នាំ​២០១៧៕

គ្រោះថ្នាក់​ចរាចរណ៍​កំពុង​ក្លាយ​ជា​ការ​ព្រួយ​បារម្ភ​កាន់​តែ​ខ្លាំង​ចំពោះ​កម្មករ


រថយន្ត​ដឹក​កម្មករ​នៅ​តាម​បណ្ដោយ​ផ្លូវ​ជាតិ​លេខ​៣ ស្ថិត​ក្នុង​ស្រុក​គងពិសី ខេត្ត​កំពង់ស្ពឺ កាល​ពី​ថ្ងៃ​ទី​១៨ ខែ​តុលា ឆ្នាំ​២០១៦។  RFA/Morm Moniroth


អ្នក​ស្លាប់ និង​អ្នក​របួស​ដោយសារ​គ្រោះថ្នាក់​ចរាចរណ៍ នៅ​តែ​មាន​តួលេខ​ខ្ពស់ បើ​ទោះ​ជា​អត្រា​ស្លាប់ និង​របួស​ធ្លាក់​ចុះ​ជាង​មុន។ បច្ចុប្បន្ន​នេះ តួលេខ​គ្រោះថ្នាក់​ចរាចរណ៍​កើត​ច្រើន​ចំពោះ​ក្រុម​កម្មករ​រោងចក្រ​កាត់​ដេរ ដែល​បង្ក​ការ​ព្រួយ​បារម្ភ​កាន់​តែ​ខ្លាំង។

ប្រធាន​សម្ព័ន្ធ​សហជីព​ចលនា​កម្មករ លោក ប៉ាវ ស៊ីណា ថ្លែង​នៅ​រសៀល​ថ្ងៃ​ទី​២៤ ធ្នូ ថា ស្ថានភាព​គ្រោះថ្នាក់​ចរាចរណ៍​ដែល​កើត​ឡើង​ចំពោះ​កម្មករ​ជាប់ៗ​គ្នា​នៅ​ក្នុង​បច្ចុប្បន្ន​នេះ ក្លាយ​ជា​កង្វល់​ខ្លាំង​ចំពោះ​សុវត្ថិភាព​កម្មករ។

ការ​ថ្លែង​របស់​លោក ប៉ាវ ស៊ីណា គឺ​ភ្ជាប់​ទៅ​នឹង​គ្រោះថ្នាក់​ក្រឡាប់​រថយន្ត​មួយ​នៅ​ខេត្ត​ស្វាយរៀង កាល​ពី​ថ្ងៃ​ទី​២៣ ធ្នូ ដែល​បណ្ដាល​ឲ្យ​មាន​មនុស្ស​រង​របួស ៤៤​នាក់៖ «ឃើញ​ថា​រយៈពេល​ចុង​ក្រោយ​ហ្នឹង វា​ហាក់​ដូច​កើត​ឡើង​សឹង​រៀង​រាល់​ថ្ងៃ ហើយ​រឿង​ដែល​កើត​ឡើង​នោះ ធ្វើ​ឲ្យ​កម្មករ​កម្មការិនី​រន្ធត់​ចិត្ត។ គាត់​ហាក់​ដូចជា​ស្មារតី​គាត់​នៅ​តែ​ដក់​ជាប់​ហេតុការណ៍ គាត់​តែង​តែ​ឃើញ​ញឹកញាប់ ហើយ​អ្វី​ដែល​សំខាន់ ខ្ញុំ​ឃើញ​ថា វិធានការ​ទប់ស្កាត់​របស់​ក្រសួង​ពាក់ព័ន្ធ​ហ្នឹង ហាក់​ដូចជា​អត់​សូវ​មាន​ប្រសិទ្ធភាព​ទេ»។

លោក ប៉ាវ ស៊ីណា បន្ត​ទៀត​ថា រដ្ឋ​គួរ​តែ​បង្កើត​គោល​នយោបាយ​ថ្មីៗ​ថែម​ទៀត ដើម្បី​បង្កើន​សុវត្ថិភាព​ចំពោះ​កម្មករ៖ «ដូចជា​ការ​ឲ្យ​និយោជក​គាត់​ធានា​រ៉ាប់រង​ដឹក​ជញ្ជូន​កម្មករ​ដោយ​ផ្ទាល់ ឬ​ធ្វើ​ជា​កន្លែង​ស្នាក់នៅ​ដល់​បង​ប្អូន​កម្មករ ដើម្បី​ឲ្យ​ពួក​គាត់​មាន​លទ្ធភាព។ ឧទាហរណ៍​ថា បើ​ក្រុមហ៊ុន​ចេញ​ថ្លៃ​ដឹក​ជញ្ជូន​ឲ្យ ឬ​ផ្ដល់​ការ​ដឹក​ជញ្ជូន មាន​ន័យ​ថា ឡាន​ដែល​គាត់​ជិះ គឺ​វា​អាច​មាន​សុវត្ថិភាព​ជាង ហើយ​ទី​ពីរ គាត់​មិន​ជំរុញ​ចិត្ត​បង្ខំ​ឲ្យ​ម្ចាស់​ឡាន​គាត់​បើកបរ​លឿន ដើម្បី​បាន​ទៅ​ដល់​ទាន់​ម៉ោង​ធ្វើ​ការ កុំ​ឲ្យ​កាត់​លុយ​កាត់​កាក់​អី​ពួក​គាត់។ ទី​ពីរ ប្រសិន​បើ​សង់​ជា​ផ្ទះ​ឲ្យ​ពួក​គាត់​ស្នាក់នៅ គឺ​វា​កាន់​តែ​ល្អ​ប្រសើរ​ទៀត»។

ទាក់ទង​បញ្ហា​នេះ ត្រូវ​បាន​លោក ជាវ ប៊ុនរិទ្ធ ប្រធាន​ការិយាល័យ​គោល​នយោបាយ​នៃ​បេឡា​ជាតិ​របប​សន្តិសុខ​សង្គម (ប.ស.ស) នៃ​ក្រសួង​ការងារ និង​បណ្ដុះបណ្ដាល​វិជ្ជាជីវៈ មាន​ប្រសាសន៍​បញ្ជាក់​ថា សម្រាប់​វិធានការ​ពង្រឹង​សុវត្ថិភាព​ចំពោះ​កម្មករ​បច្ចុប្បន្ន​នេះ ខាង​ក្រសួង​លោក​កំពុង​ពង្រឹង​សុវត្ថិភាព​ចរាចរណ៍​ជាមួយ​អ្នក​បើកបរ​ដឹក​ជញ្ជូន​កម្មករ​ជា​ញឹកញាប់ តាម​រយៈ​ក្រុម​ការងារ​ឈ្មោះ​ថា ក្រុម​ការងារ​សុវត្ថិភាព​ចរាចរណ៍​លើ​មធ្យោបាយ​ដឹក​ជញ្ជូន​កម្មករ៖ «យើង​បាន​ចុះ​ទៅ​ផ្សព្វផ្សាយ​អប់រំ​អំពី​ច្បាប់​ស្ដីពី​ចរាចរណ៍​ផ្លូវ​គោក ក៏​ដូចជា​សុវត្ថិភាព​ចរាចរណ៍​លើ​មធ្យោបាយ​ដឹក​ជញ្ជូន ក៏​ដូចជា​បច្ចេកទេស​ថែទាំ​យានយន្ត ចុះ​ទៅ​បណ្ដុះបណ្ដាល​ផ្ដល់​ប័ណ្ណ​បើកបរ ដោយ​សហការ​ជាមួយ​ក្រសួង​សាធារណការ និង​ដឹក​ជញ្ជូន។ ពាក់ព័ន្ធ​ទៅ​នឹង​បង​ប្អូន​ដឹក​ជញ្ជូន​កម្មករ​នេះ ឃើញ​ថា កន្លង​មក មិន​មែន​តែ​គ្រោះថ្នាក់​ដោយសារ​ខ្លួន​គាត់​ទេ ដោយសារ​រថយន្ត​បង្ក​មួយ​ចំនួន​ដែរ។ មាន​ន័យ​ថា គាត់​អាច​បង្ក​គ្រោះថ្នាក់​ខ្លួន​ឯង ហើយ​រថយន្ត​ដទៃ​ក៏​បង្ក​គ្រោះថ្នាក់​មក​ដល់​រថយន្ត​ដឹក​កម្មករ​ដែរ»។

ប្រធាន​សម្ព័ន្ធ​សហជីព​ចលនា​កម្មករ លោក ប៉ាវ ស៊ីណា ផ្ដល់​អនុសាសន៍​ថា រដ្ឋាភិបាល​ខ្លួន​ឯង ឬ​សហការ​ជាមួយ​ក្រុមហ៊ុន គួរ​តែ​វិនិយោគ​លើ​មធ្យោបាយ​ដឹក​កម្មករ ឬ​សង់​កន្លែង​ស្នាក់នៅ​សម្រាប់​កម្មករ ដើម្បី​កាត់​បន្ថយ​គ្រោះថ្នាក់។ ចំណុច​នេះ លោក ជាវ ប៊ុនរិទ្ធ ឆ្លើយតប​ថា រដ្ឋាភិបាល​បាន​ជំរុញ​ហើយ ហើយ​ក្រុមហ៊ុន​ខ្លះ​មាន​មធ្យោបាយ​ដឹក​ជញ្ជូន​ខ្លួន​ឯង​ដែរ៖ «ដូចជា​នៅ​ខាង​ខេត្ត​កោះកុង ក៏​គេ​បាន​រៀបចំ​ឲ្យ​ដឹក​ជញ្ជូន​កម្មករ​ឲ្យ​មាន​សុវត្ថិភាព ហើយ​ជា​បន្តបន្ទាប់​ក៏​មាន​ក្រុមហ៊ុន​មួយ​ចំនួន​ទៀត ក៏​គេ​បាន និង​កំពុង​រៀបចំ​វិនិយោគ​ទៅ​លើ​ឡាន ដើម្បី​ដឹក​បង​ប្អូន​កម្មករ​កម្មការិនី​យើង​ឲ្យ​មាន​សុវត្ថិភាព ហើយ​ពាក់ព័ន្ធ​ទៅ​នឹង​រឿង​ចរាចរណ៍​លើ​មធ្យោបាយ​ដឹក​ជញ្ជូន​នេះ ឃើញ​ថា គណៈកម្មការ​ជាតិ​សុវត្ថិភាព​ចរាចរណ៍​ផ្លូវ​គោក លោក​បាន​ចេញ​សេចក្ដី​ណែនាំ ក៏​ដូចជា​សេចក្ដី​ជូន​ដំណឹង ដើម្បី​ឲ្យ​បង​ប្អូន​បើកបរ​ទាំងអស់​មាន​ការ​ប្រុង​ប្រយ័ត្ន​ខ្ពស់​ក្នុង​ការ​បើកបរ ហើយ​ជំរុញ​ឲ្យ​គាត់​ប្ដូរ​រថយន្ត​មួយ​ចំនួន ទៅ​រក​រថយន្ត​មាន​សុវត្ថិភាព​ក្នុង​ការ​ដឹក​ជញ្ជូន​បង​ប្អូន​កម្មករ​យើង»។

លោក​បញ្ជាក់​បន្ថែម​ថា នៅ​ក្នុង​កម្មវិធី​ធានា​រ៉ាប់រង​បច្ចុប្បន្ន កម្មករ​ដែល​ទទួល​រង​គ្រោះថ្នាក់​ដូច​នៅ​ក្នុង​ពេល​ថ្មីៗ​នេះ ជា​បន្ទុក​គាំពារ​របស់​របប​សន្តិសុខ​សង្គម​ក្រសួង​ការងារ៖ «គឺ​គាត់​គ្រោះថ្នាក់​ពេល​ធ្វើ​ដំណើរ​ពី​ផ្ទះ​គាត់​ទៅ​កន្លែង​ធ្វើ​ការ​នៅ​រោងចក្រ ហើយ​ពី​រោងចក្រ​ទៅ​ផ្ទះ​គាត់​វិញ។ អ៊ីចឹង​គ្រោះថ្នាក់​នេះ ត្រូវ​បាន​ទទួល​ធានា​រ៉ាប់រង​ពី ប.ស.ស ដូចជា​ការ​ផ្ដល់​ការ​ព្យាបាល​រហូត​ដល់​ជា​សះ​ស្បើយ និង​ផ្ដល់​អត្ថប្រយោជន៍​ជាច្រើន​ទៀត ដែល​មាន​ចែង​នៅ​ក្នុង​គោល​នយោបាយ​របប​សន្តិសុខ​សង្គម ដែល​រាជ​រដ្ឋាភិបាល​បាន​កំណត់»។

គ្រោះថ្នាក់​ចរាចរណ៍​ដែល​កើត​ឡើង​ចំពោះ​កម្មករ​មាន​ចំនួន​ច្រើនៗ​ក្នុង​មួយ​ករណី បាន​កើត​ឡើង​ផ្ទួនៗ​ជា​បន្តបន្ទាប់​ក្នុង​ខែ​ធ្នូ នេះ។ កាល​ពី​ថ្ងៃ​ទី​១៦ ធ្នូ ឡាន​ដឹក​ឧស​បុក​ឡាន​ដឹក​កម្មករ​កម្មការិនី​នៅ​ខេត្ត​កំពង់ឆ្នាំង បណ្ដាល​ឲ្យ​កម្មករ​កម្មការិនី​ចំនួន ៣២​នាក់​រង​របួស។ នៅ​ព្រឹក​ថ្ងៃ​ទី​២៣ ធ្នូ រថយន្ត​ដឹក​កម្មករ​រោងចក្រ​កាត់​ដេរ​មួយ​គ្រឿង បាន​ដាច់​កាឡេ​ក្រឡាប់​នៅ​លើ​ផ្លូវ​ជាតិ​លេខ​១ ត្រង់​ចំណុច​ភូមិ​ត្រពាំងផ្លុង សង្កាត់​បាទី ក្រុង​បាវិត ហើយ​បណ្ដាល​ឲ្យ​អ្នក​របួស​ចំនួន ៤៤​នាក់ ក្នុង​នោះ​អ្នក​របួស​ធ្ងន់​មាន​ចំនួន ១៥​នាក់។

របាយការណ៍​របស់​នាយកដ្ឋាន​សណ្ដាប់ធ្នាប់​នៃ​អគ្គស្នងការ​នគរបាល​ជាតិ បង្ហាញ​តួលេខ​ថា គ្រាន់​តែ​នៅ​ថ្ងៃ​ទី​២៣ ធ្នូ គឺ​មាន​គ្រោះថ្នាក់​ចរាចរណ៍​ចំនួន ១០​លើក មនុស្ស​របួស ៦១​នាក់ និង​ស្លាប់ ៤​នាក់។ តួលេខ​ពី​ថ្ងៃ​ទី​១ ដល់​ថ្ងៃ​ទី​២៣ ធ្នូ មាន​គ្រោះថ្នាក់​ចរាចរណ៍​កើត​ឡើង ២៧៥​លើក ធ្វើ​ឲ្យ​មនុស្ស​ស្លាប់ ១០៨​នាក់ រង​របួស​ចំនួន ៥០៣​នាក់។ នៅ​កម្ពុជា បច្ចុប្បន្ន​នេះ អ្នក​ស្លាប់​ដោយសារ​គ្រោះថ្នាក់​ចរាចរណ៍ មាន​ចំនួន​ច្រើន​ជាង​អ្នក​ស្លាប់​ដោយសារ​ជំងឺ​គ្រុន​ចាញ់ គ្រុន​ឈាម និង​គ្រាប់​មីន​បូក​បញ្ចូល​គ្នា​ទៅ​ទៀត៕

Wednesday, December 21, 2016

មន្ត្រី​ជាន់​ខ្ពស់​ក្រសួង​មហាផ្ទៃ​មិន​ជឿ​លើ​ចម្លើយ​សារភាព​របស់ ជួប សម្លាប់

លោក ខៀវ សុភ័គ អ្នកនាំពាក្យ​ក្រសួង​មហាផ្ទៃ ចូលរួម​ក្នុង​កិច្ចប្រជុំ​បូក​សរុប​ពី​ការ​អនុវត្ត​ច្បាប់​ចរាចរណ៍​ដើម​ឆ្នាំ២០១៦ នា​ក្រសួង​មហាផ្ទៃ កាល​ថ្ងៃទី២១ ខែ​មករា ឆ្នាំ​២០១៦។ RFA/Brach Chev 



មន្ត្រី​ជាន់​ខ្ពស់​ក្រសួង​មហាផ្ទៃ បាន​ឲ្យ​ដឹង​ថា ជន​សង្ស័យ ជួប សម្លាប់ បាញ់​សម្លាប់​លោក​បណ្ឌិត កែម ឡី នោះ មាន​ចេតនា​ឆ្លើយ​បំភ្លៃ​សមត្ថកិច្ច។ លោក ខៀវ សុភ័គ មន្ត្រី​នាំ​ពាក្យ​ក្រសួង​មហាផ្ទៃ បញ្ជាក់​ថា ក្រោយ​ពី​ស៊ើប​អង្កេត និង​សួរ​ចម្លើយ​ឃើញ​ថា ចម្លើយ​សារភាព​របស់ ជួប សម្លាប់ មិន​មែន​ជា​ការ​ពិត។

ការ​បង្ហើប​ឲ្យ​ដឹង​ពី​ករណី ជួប សម្លាប់ មាន​ចេតនា​ឆ្លើយ​សារភាព​កុហក​សមត្ថកិច្ច​នេះ នៅ​ស្រប​ពេល​គណៈកម្មការ​ទី​១ នៃ​រដ្ឋសភា បាន​កោះ​ហៅ​លោក​ឧបនាយករដ្ឋមន្ត្រី ស ខេង និង​ជា​រដ្ឋមន្ត្រី​ក្រសួង​មហាផ្ទៃ ទៅ​សួរ​នាំ​អំពី​ការ​ស៊ើប​អង្កេត​លើ​ករណី​ឃាតកម្ម​នេះ។

មន្ត្រី​នាំ​ពាក្យ​ក្រសួង​មហាផ្ទៃ លោក ខៀវ សុភ័គ អំពាវនាវ​ឲ្យ​អ្នក​ពាក់ព័ន្ធ ជួយ​ផ្ដល់​ព័ត៌មាន​ទៅ​ក្រសួង​មហាផ្ទៃ ជុំវិញ​ករណី​ឃាតក​បាញ់​សម្លាប់​លោក​បណ្ឌិត កែម ឡី កាល​ពី​ថ្ងៃ​ទី​១០ កក្កដា។ លោក​បញ្ជាក់​ថា ជួប សម្លាប់ ដែល​កំពុង​តែ​ជាប់​ឃុំ​នោះ បាន​ឆ្លើយ​សារភាព​បំភ័ន្ត​សមត្ថកិច្ច។

លោក ខៀវ សុភ័គ ឲ្យ​ដឹង​នៅ​ថ្ងៃ​ទី​២១ ធ្នូ ថា ក្រោយ​ពី​ការ​សួរ​ចម្លើយ និង​ការ​សារភាព​របស់​ជន​សង្ស័យ ជួប សម្លាប់ លោក​មិន​ជឿ​ថា​ចម្លើយ​សារភាព​ជា​ការ​ពិត​ទេ៖ «យើង​បាន​សន្និដ្ឋាន​ថា ជន​ល្មើស​នេះ​មាន​ចេតនា​ឆ្លើយ​បំភ័ន្ត​សមត្ថកិច្ច មិន​និយាយ​ការពិត។ យើង​មិន​ជឿ​ថា ជន​ល្មើស​នេះ​ឈ្មោះ ជួប សម្លាប់ មិន​ជឿ​ថា​ជន​ល្មើស​នេះ​ឲ្យ​លុយ កែម ឡី ខ្ចី ៣​ពាន់។ (លោក យ៉ង ចាន់តារា សួរ៖លោក​ពូ​អាច​បញ្ជាក់​ហេតុ​អី​បាន​សមត្ថកិច្ច​មិន​ជឿ​នេះ?) លោក ខៀវ សុភ័គ៖ យើង​មើល​ទី​១ ជួប សម្លាប់ វា​មិន​ដែល​ខ្មែរ​យើង​អ្នក​ណា​ឈ្មោះ ជួប សម្លាប់ ទេ អា​សម្លាប់ អា​ងាប់​ទេ។ ទី​២ កែម ឡី ជំពាក់​លុយ​គេ ៣​ពាន់ គឺ​អត់​មាន​សោះ។ ទី​៣ ឈ្មោះ អាលីស លក់​កាំភ្លើង​ឲ្យ​វា ថា​តម្លៃ ៣​ពាន់​ដុល្លារ​ដែរ ហើយ​ថា​ឈ្មោះ​ប៉ូលិស​នៅ​ថៃ ទៅ​រក​ឯណា​ឃើញ? មិន​ប្រាប់​ទីកន្លែង»។

ប្រជាពលរដ្ឋ​ចូលរួម​គោរព​វិញ្ញាណក្ខន្ធ​សព​លោក​បណ្ឌិត កែម ឡី នៅ​ថ្ងៃ​ទី​១៧ ខែ​កក្កដា ឆ្នាំ​២០១៦។ RFA/Chuop Sereyroth

ការ​បង្ហើប​ឲ្យ​ដឹង​ពី​មន្ត្រី​ជាន់​ខ្ពស់​ក្រសួង​មហាផ្ទៃ មិន​ជឿ​លើ​ចម្លើយ​សារភាព​របស់​ជន​សង្ស័យ ជួប សម្លាប់ នៅ​ពេល​នេះ ត្រូវ​បាន​មន្ត្រី​ការពារ​សិទ្ធិ​មនុស្ស ព្រួយ​បារម្ភ​ខ្លាច​ករណី​ឃាតកម្ម​លើ​លោក​បណ្ឌិត កែម ឡី នេះ ដូច​ករណី​លោក ជា វិជ្ជា ដែល​មក​ទល់​ពេល​នេះ អាជ្ញាធរ​រក​ឃាតក​មិន​ទាន់​ឃើញ​នៅ​ឡើយ។

ប្រធាន​គ្រប់គ្រង​ការិយាល័យ​ស៊ើប​អង្កេត​នៃ​អង្គការ​សិទ្ធិ​មនុស្ស​លីកាដូ (LICADHO) លោក អំ សំអាត មាន​ប្រសាសន៍​ថា បញ្ហា​សំខាន់​ដែល​ក្រសួង​មហាផ្ទៃ ត្រូវ​បង្ហាញ​នោះ គឺ​កាមេរ៉ា​សុវត្ថិភាព​នៅ​ក្នុង​ហាង​ស្តារ​ម៉ាត (Star Mart) កាល់តិច (Caltex) ដើម្បី​ឲ្យ​ក្រុម​គ្រួសារ​ជន​រងគ្រោះ និង​មហាជន​បាន​ដឹង​ច្បាស់​ថា អ្នក​ណា​ជា​ឃាតក​ពិត​ប្រាកដ៖ «មាន​ករណី​ផ្សេង​ទៀត ករណី​បាញ់​សម្លាប់​ប្អូន​តារា​ចម្រៀង ឬ​បាញ់​សម្លាប់​លោក​ឧកញ៉ា អឹង ម៉េងជឺ អី​ឃើញ​ថា មាន​បញ្ចេញ​កាមេរ៉ា​ជា​បន្តបន្ទាប់ ហើយ​អាជ្ញាធរ​ចាប់​ខ្លួន​បាន​តែ​រឿង​លោក​បណ្ឌិត កែម ឡី។ ហេតុ​អី​បាន​ជា​អាជ្ញាធរ​មិន​បញ្ចេញ​កាមេរ៉ា​សុវត្ថិភាព?»។

ប្រធាន​គណបក្ស​សង្គ្រោះ​ជាតិ លោក សម រង្ស៊ី ដែល​កំពុង​រស់នៅ​ដោយ​និរទេស​ខ្លួន​នៅ​ក្រៅ​ប្រទេស បាន​ដាក់​ពាក្យ​បណ្ដឹង​ទៅ​តុលាការ​សហរដ្ឋ​អាមេរិក កាល​ពី​ថ្ងៃ​ទី​១៣ ធ្នូ ដើម្បី​ជំរុញ​ឲ្យ​ក្រុមហ៊ុន ឆេវ​រ៉ុន (Chevron) បង្ហាញ​ពី​វីដេអូ​ឃ្លីប​ដែល​លោក សម រង្ស៊ី ជឿជាក់​ថា ក្រុមហ៊ុន​នេះ​បាន​ថត​ដោយ​កាមេរ៉ា​សុវត្ថិភាព​នៅ​ក្នុង​ហាង​ស្តារ​ម៉ាត​កាល់តិច ក្បែរ​ស្តុប​បូកគោ ដែល​ជា​កន្លែង​ឃាតក​បាញ់​សម្លាប់​លោក​បណ្ឌិត កែម ឡី កាល​ពី​ថ្ងៃ​ទី​១០ ខែ​កក្កដា នោះ។

លោក សម រង្ស៊ី បាន​សរសេរ​នៅ​ក្នុង​របាយការណ៍​របស់​លោក ដាក់​ទៅ​តុលាការ​អាមេរិក​ថា អំពើ​ឃាតកម្ម​លើ​អ្នក​វិភាគ​សង្គម​ដ៏​មាន​ប្រជាប្រិយភាព​នេះ ធ្វើ​ឡើង​តែ​ប៉ុន្មាន​ថ្ងៃ ក្រោយ​ពេល​លោក​វិភាគ​លើ​របាយការណ៍​ដ៏​ស៊ី​ជម្រៅ​ទៅ​លើ​ការ​ស្រាវជ្រាវ​របស់​អង្គការ គ្លបល វីនេស (Global Witness) ស្ដីពី​ក្រុម​គ្រួសារ​ត្រកូល «ហ៊ុន»។

ទាក់ទង​នឹង​ករណី​នេះ​ដែរ គណៈកម្មការ​ទី​១ នៃ​រដ្ឋសភា គឺ​គណៈកម្មការ​សិទ្ធិ​មនុស្ស ទទួល​ពាក្យ​បណ្ដឹង អង្កេត និង​ទំនាក់ទំនង​ជាមួយ​រដ្ឋសភា ព្រឹទ្ធសភា លោក អេង ឆៃអ៊ាង មាន​ប្រសាសន៍​ថា គណៈកម្មការ​ទី​១ នឹង​កោះ​ហៅ​រដ្ឋមន្ត្រី​ចំនួន​ពីរ​មក​សួរ​នាំ​ពី​ករណី​ឃាតកម្ម​លើ​លោក​បណ្ឌិត កែម ឡី។ លោក អេង ឆៃអ៊ាង បញ្ជាក់​ថា នៅ​ថ្ងៃ​ទី​២១ ធ្នូ នេះ គណៈកម្មការ​សិទ្ធិ​មនុស្ស បាន​ដាក់​លិខិត​កោះ​ហៅ​លោក​ឧបនាយករដ្ឋមន្ត្រី ស ខេង រដ្ឋមន្ត្រី​ក្រសួង​មហាផ្ទៃ មក​សួរ​នៅ​រដ្ឋសភា នៅ​ថ្ងៃ​ទី​១២ ខែ​មករា ឆ្នាំ​២០១៧ អំពី​ដំណើរ​ការ​ស៊ើប​អង្កេត​ករណី​ឃាតកម្ម​លើ​លោក​បណ្ឌិត កែម ឡី។ ចំពោះ​រដ្ឋមន្ត្រី​ក្រសួង​យុត្តិធម៌ លោក អង្គ វង្ស វឌ្ឍានា វិញ នឹង​ត្រូវ​កោះ​ហៅ​នៅ​ពេល​បន្ទាប់៖ «យុត្តិធម៌​ជា​រឿង​សំខាន់ ព្រោះ​យើង​ដឹង​ហើយ​ថា ប្រជាពលរដ្ឋ​គ្រប់​រូប គឺ​ត្រូវ​តែ​ទទួល​បាន​យុត្តិធម៌​គ្រប់​រឿង​ទាំងអស់ មិន​មែន​តែ​ករណី​ឃាតកម្ម​លោក​បណ្ឌិត កែម ឡី នោះ​ទេ។ ឃាតកម្ម​ទាំងអស់ អាជ្ញាធរ​មាន​សមត្ថកិច្ច​ត្រូវ​តែ​បំពេញ​តួនាទី​ឲ្យ​បាន​ត្រឹមត្រូវ ដើម្បី​ផ្ដល់​យុត្តិធម៌​ជូន​ជន​រងគ្រោះ»។

ឆ្លើយតប​នឹង​បញ្ហា​នេះ អ្នក​នាំ​ពាក្យ​ក្រសួង​មហាផ្ទៃ លោក ខៀវ សុភ័គ បញ្ជាក់​ថា លោក​ឧបនាយករដ្ឋមន្ត្រី ស ខេង នឹង​ទៅ​ឆ្លើយ​បំភ្លឺ​នៅ​ពេល​ខាង​មុខ។

ករណី​ឃាតកម្ម​លើ​លោក​បណ្ឌិត កែម ឡី មក​ទល់​ពេល​នេះ ក្រុម​គ្រួសារ​លោក​មិន​ទាន់​រក​មេធាវី​នៅ​ឡើយ នៅ​ខណៈ​ប្រពន្ធ​កូន​លោក​បណ្ឌិត កែម ឡី បាន​ភៀស​ខ្លួន​ទៅ​ក្រៅ​ប្រទេស ដើម្បី​សុវត្ថិភាព និង​រង់ចាំ​ទៅ​ប្រទេស​ទី​បី​នោះ។

អ្នក​នាំ​ពាក្យ​សាលា​ដំបូង​រាជធានី​ភ្នំពេញ លោក លី សុផាណា ឲ្យ​អ្នក​សារព័ត៌មាន​ដឹង​តាម​ប្រព័ន្ធ​តេឡេក្រាម (Telegram) នៅ​ថ្ងៃ​ទី​២១ ធ្នូ យ៉ាង​ខ្លី​ថា សំណុំ​រឿង​ឃាតកម្ម​លើ​លោក​បណ្ឌិត កែម ឡី នេះ ចៅក្រម​ស៊ើបសួរ​កំពុង​បន្ត​ចំណាត់​ការ​ស៊ើប​សួរ​នៅ​ឡើយ។

ទោះ​បី​ជា​យ៉ាង​នេះ​ក្ដី ក្រុម​អ្នក​ការពារ​សិទ្ធិ​មនុស្ស នៅ​តែ​ព្រួយ​បារម្ភ​អំពើ​និទ្ទណ្ឌភាព ឬ​ភាព​គ្មាន​ទោសពៃរ៍​នៅ​តែ​កើត​មាន​នៅ​ក្នុង​សង្គម​កម្ពុជា ព្រោះ​ថា បើ​គិត​ចាប់​តាំង​ពី​ឆ្នាំ​១៩៩៣ មក យ៉ាង​ហោច​ណាស់​មាន​មនុស្ស​ជាង ១០០​នាក់ ត្រូវ​បាន​គេ​ធ្វើ​ឃាត ដោយសារ​តែ​ការ​បំពេញ​មុខងារ​របស់​ខ្លួន ការ​បញ្ចេញ​មតិ​រិះគន់​រដ្ឋាភិបាល ឬ​បរិហារ​ការ​ធ្វើ​ជំនួញ​ខុស​ច្បាប់​របស់​អ្នក​មាន​អំណាច។ ជន​រងគ្រោះ​ទាំងនោះ រួម​មាន​អ្នក​សារព័ត៌មាន សកម្មជន​នយោបាយ សកម្មជន​បរិស្ថាន សកម្មជន​ដីធ្លី សហជីព កម្មករ​រោងចក្រ និង​ករណី​ចុង​ក្រោយ គឺ​អ្នក​វិភាគ​បញ្ហា​សង្គម និង​នយោបាយ បណ្ឌិត កែម ឡី៕

សហគមន៍​តំបន់​ការពារ​ធម្មជាតិ​អូរ​ទុង​ខេត្ត​រតនគិរី​អះអាង​ថា​ទេសចរ​ចុះ​ថយ

សហគមន៍​តំបន់​ការពារ​ធម្មជាតិ​អូរ​ទុង ឋិត​ក្នុង​ឧទ្យាន​ជាតិ​វីរជ័យ ខេត្ត​រតនគិរី អំពាវនាវ​ឲ្យ​មន្ត្រី​ឧទ្យាន​ជាតិ​វីរជ័យ សហការ​លើ​វិស័យ​មគ្គុទ្ទេសក៍​ទេសចរណ៍​រួម​ជាមួយ​សហគមន៍ ដើម្បី​ជំរុញ​ឲ្យ​វិស័យ​ទេសចរណ៍​មាន​ភាព​ប្រសើរ និង​ធានា​សុវត្ថិភាព​ជូន​អ្នក​ទេសចរ​មក​កម្សាន្ត​នៅ​ក្នុង​តំបន់​ការពារ​ធម្មជាតិ។

ទំនាស់​ទាក់ទិន​ការ​គ្រប់គ្រង​ផ្នែក​ទេសចរណ៍​នៅ​ក្នុង​តំបន់​ការពារ​ធម្មជាតិ​អូរ​ទុង ក្នុង​ឧទ្យាន​ជាតិ​វីរជ័យ បាន​ធ្វើ​ឲ្យ​សហគមន៍​ជនជាតិ​ដើម​ភាគតិច​ដែល​អភិរក្ស​តំបន់​ការពារ ត្អូញត្អែរ​ថា បរិមាណ​ភ្ញៀវ​ទេសចរ​ថយ​ចុះ​នៅ​ឆ្នាំ​២០១៦។

តួលេខ​ប៉ាន់​ប្រមាណ​របស់​សហគមន៍​អូរ​ទុង យ៉ាង​ហោច​ណាស់​មាន​ទេសចរ​បរទេស​ប្រមាណ​ជាង ១០០​នាក់​ទៅ ២០០​នាក់ នាំ​គ្នា​មក​កម្សាន្ត​នៅ​តំបន់​ការពារ​ធម្មជាតិ​អូរ​ទុង​ក្នុង​មួយ​ឆ្នាំៗ ក៏ប៉ុន្តែ​ចាប់​ពី​ដើម​ឆ្នាំ​២០១៦ រហូត​បច្ចុប្បន្ន តួលេខ​នេះ​បាន​ថយ​ចុះ ក្រោយ​ពី​មន្ត្រី​អនុរក្ស​ចាប់​អ្នក​ទេសចរ​ផាក​ពិន័យ​ជា​ប្រាក់​ប្រមាណ ១០​ម៉ឺន​រៀល​ទៅ ១០០​ដុល្លារ ប្រសិន​អ្នក​ទេសចរ​ចូល​កម្សាន្ត​ព្រៃ​តាម​រយៈ​មគ្គទេសក៍​ទេសចរណ៍​ជា​លក្ខណៈ​បុគ្គល មិន​មាន​ការ​អនុញ្ញាត​ពី​ឧទ្យានុរក្ស​នៃ​ឧទ្យាន​ជាតិ។

អនុប្រធាន​សហគមន៍​តំបន់​ការពារ​អូរ​ទុង លោក ស៊ុត វើល កត់​សម្គាល់​ថា ភាព​អនាធិបតេយ្យ​ទាក់ទិន​មគ្គុទ្ទេសក៍​ទេសចរណ៍ គឺ​ជា​បញ្ហា​ដែល​នាំ​ឲ្យ​អ្នក​ទេសចរ​ត្រូវ​ប្រឈម​មុខ​នឹង​ការ​ផាក​ពិន័យ។ លោក​ថា សមាជិក​សហគមន៍​ខ្លះ​បាន​ជូន​ដំណើរ​អ្នក​ទេសចរ​ចូល​ព្រៃ​កម្សាន្ត ដោយ​បង្កើត​មគ្គុទ្ទេសក៍​ទេសចរណ៍​ផ្ទាល់​ខ្លួន មិន​សហការ​ជាមួយ​សហគមន៍ និង​ឧទ្យានុរក្ស ហេតុ​នេះ​អ្នក​ទេសចរ​ខ្លះ​ត្រូវ​ឧទ្យានុរក្ស​ឃាត់​ខ្លួន និង​ផាក​ពិន័យ​ជា​ប្រាក់ ធ្វើ​ឲ្យ​អ្នក​ទេសចរ​ខ្លះ​ភ័យ​ខ្លាច៖ «អ្នក​ខ្លះ​ខ្លាច ព្រោះ​គាត់​ដឹង​ថា​អ្នក​មុនៗ​គេ​ចាប់។ ពួក​ខ្ញុំ​ចង់​បញ្ចូល​អេកូ​ទេសចរណ៍​ហ្នឹង​ឲ្យ​ពួក​គាត់​មក​ពី​ខេត្ត មក​យក​សំបុត្រ​ពី​សហគមន៍ លុយ​ហ្នឹង​ចំណូល​សហគមន៍​ទាំងអស់​គ្នា កុំ​ឲ្យ​ជូន​រញ៉េរញ៉ៃ កុំ​ឲ្យ​ពិបាក​គ្រប់គ្រង»។

ក្រសួង​បរិស្ថាន បាន​កាត់​ចេញ​ដី​តំបន់​ឧទ្យាន​ជាតិ​វីរជ័យ ជិត​មួយ​ម៉ឺន​ហិកតារ បង្កើត​ជា​តំបន់​ការពារ​ធម្មជាតិ​អូរ​ទុង ចាប់​ពី​ឆ្នាំ​២០១៤ រហូត​មក ក៏ប៉ុន្តែ​សហគមន៍​ដែល​អភិរក្ស​តំបន់​នោះ​បាន​ប្រើប្រាស់​តំបន់​ធម្មជាតិ​ជា​តំបន់​អេកូ​ទេសចរណ៍​ធម្មជាតិ ដើម្បី​ទាក់ទាញ​វិស័យ​ទេសចរណ៍។

មេ​ឃុំ​កុកឡាក់ លោក ផុន សឿង ទទួល​ស្គាល់​ថា ភាព​អនាធិបតេយ្យ​នៃ​ការ​រក​ប្រាក់​ចំណូល​ពី​វិស័យ​ទេសចរណ៍​របស់​សហគមន៍ គឺ​ជា​មូលហេតុ​សំខាន់​ធ្វើ​ឲ្យ​កើត​មាន​ទំនាស់​ផល​ប្រយោជន៍​រវាង​សហគមន៍ និង​សហគមន៍ និង​ធ្វើ​ឲ្យ​អ្នក​ទេសចរ​ខ្វះ​សុវត្ថិភាព។ លោក​ថា ដោយសារ​តំបន់​នោះ​ឋិត​ក្រោម​ការ​អភិរក្ស​របស់​សហគមន៍ ហេតុ​នេះ​ការ​គ្រប់គ្រង​អ្នក​ទេសចរ គួរ​ឲ្យ​ក្រុម​ឧទ្យានុរក្ស​ប្រគល់​សិទ្ធិ​មក​ឲ្យ​សហគមន៍ ដើម្បី​ប្រមូល​ប្រាក់​ចំណូល​អភិវឌ្ឍ​តំបន់​នោះ​ឲ្យ​បាន​ត្រឹមត្រូវ ចៀសវាង​កើត​មាន​មគ្គុទ្ទេសក៍​ទេសចរណ៍​ឯកជន គ្មាន​ការ​ទទួល​ខុស​ត្រូវ​ជាក់លាក់៖ «ឲ្យ​គណៈកម្មការ ព្រោះ​គណៈកម្មការ​ធ្វើ​ការ​គ្មាន​ថវិកា ធ្វើ​ការ​ដោយ​ស្ម័គ្រ​ចិត្ត។ អ៊ីចឹង​លុយ​កាក់​ហ្នឹង​ការងារ​ល្បាត​គ្រប់គ្រង​ជាមួយ​សហគមន៍ ធ្វើ​អ៊ីចឹង​បាន​ល្អ»។

តំបន់​ការពារ​ធម្មជាតិ​អូរ​ទុង សម្បូរ​ទៅ​ដោយ​ព្រៃ​ឈើ និង​តំបន់​ទឹកជ្រោះ​កម្សាន្ត​បែប​ធម្មជាតិ។ អ្នក​ទេសចរ​ភាគច្រើន​ជា​ជន​បរទេស ចូល​ចិត្ត​ទៅ​កម្សាន្ត​នៅ​តំបន់​ព្រៃ​ភ្នំ​រយៈពេល​ពីរ​ទៅ​បី​ថ្ងៃ ឬ​ទៅ​មួយ​សប្ដាហ៍​ក៏​មាន។

ប្រធាន​មន្ទីរ​ទេសចរណ៍​ខេត្ត​រតនគិរី លោក ង៉ែត ពិទូ ទទួល​ស្គាល់​ថា ទំនាស់​ផល​ប្រយោជន៍​ទាក់ទិន​ប្រាក់​ចំណូល​ផ្នែក​ទេសចរណ៍​របស់​សហគមន៍​អូរ​ទុង នឹង​ធ្វើ​ឲ្យ​ប៉ះពាល់​អារម្មណ៍​ភ្ញៀវ​ទេសចរ និង​វិស័យ​ទេសចរណ៍​ក្នុង​ខេត្ត។ លោក​ថា នឹង​សម្របសម្រួល​ជាមួយ​អាជ្ញាធរ​ពាក់ព័ន្ធ​តំបន់​អភិរក្ស រក​លទ្ធភាព​ដោះស្រាយ​បញ្ហា​នេះ៖ «បើ​យើង​មិន​រក​ដំណោះស្រាយ​ឲ្យ​គាត់​ប៉ះពាល់​ទាំង​សងខាង បើ​សិន​គាត់​មិន​បើក​ឲ្យ​ចូល ចំណូល​ក៏​គាត់​រក​មិន​បាន​ពី​វិស័យ​ទេសចរណ៍​ដែរ ហើយ​ទេសចរ បិទ​ថា​មិន​ទៅ​លេង​គាត់​ក៏​ខាត​ចំណូល​ដែរ។ ខ្ញុំ​ជឿ​ថា​អាច​ប៉ះពាល់ ប៉ុន្តែ​មិន​អាច​ថា​ដោះស្រាយ​មិន​បាន​ទេ»។

ក្រសួង​បរិស្ថាន បាន​ទទួល​ស្គាល់​បង្កើត​សហគមន៍​តំបន់​ការពារ​ធម្មជាតិ​ចំនួន​៥ នៅ​ក្នុង​ឧទ្យាន​ជាតិ​វីរជ័យ រួម​មាន​តំបន់​ការពារ​ធម្មជាតិ​អូរ​ចាយ អូរ​តាបូក មណ្ឌល​យ៉ន អូរ​ខាំផា និង​អូរ​ទុង ក្នុង​ខេត្ត​ស្ទឹងត្រែង និង​ខេត្ត​រតនគិរី រួម​ទាំង​តំបន់​ការពារ​ធម្មជាតិ​ចំនួន​ពីរ​ទៀត ក្នុង​ដែន​ជម្រក​សត្វ​ព្រៃ​លំផាត់ គឺ​តំបន់​ការពារ​ធម្មជាតិ​អូរ​គគីរ និង​តំបន់​ការពារ​ធម្មជាតិ​សេដា។

តាម​គោលការណ៍​របស់​ក្រសួង​បរិស្ថាន មន្ត្រី​ឧទ្យានុរក្ស គឺ​ជា​អ្នក​គ្រប់គ្រង​អ្នក​ទេសចរ​ដែល​ចូល​ទៅ​កម្សាន្ត​នៅ​តំបន់​ការពារ​ណា​មួយ​ក្នុង​ឧទ្យាន​ជាតិ​វីរជ័យ ហេតុ​នេះ​អ្នក​ទេសចរ​ត្រូវ​ទិញ​សំបុត្រ​ជា​កញ្ចប់​មាន​តម្លៃ​ប្រមាណ ២០​ម៉ឺន​រៀល​ឡើង​ទៅ ដើម្បី​ឆ្មាំ​អនុរក្ស​ឧទ្យាន​ជាតិ សហការ​ជាមួយ​សហគមន៍​រៀបចំ​មគ្គុទ្ទេសក៍​ជូន​ដំណើរ​ការ​ហូប​ចុក រួម​ទាំង​ការពារ​សុវត្ថិភាព​អ្នក​ទេសចរ​ទាំងនោះ​ផង។ ចំណូល​ពី​ការ​លក់​សំបុត្រ​មួយ​ផ្នែក ត្រូវ​បង់​ចូល​ថវិកា​ជាតិ និង​ចំណូល​មួយ​ផ្នែក ត្រូវ​បែងចែក​ជូន​សហគមន៍​នៃ​តំបន់​អភិរក្ស​ផ្ទាល់ ដើម្បី​ប្រើប្រាស់​ទៅ​លើ​ការងារ​អភិរក្ស​សហគមន៍។

នាយក​ឧទ្យាន​ជាតិ​វីរជ័យ លោក ព្រិន សំបូរ បញ្ជាក់​ថា នេះ​ជា​គោលការណ៍​កំណត់​របស់​ក្រសួង​បរិស្ថាន ពីព្រោះ​ឆ្មាំ​អនុរក្ស​ឧទ្យាន​ជាតិ​មាន​ភារកិច្ច​គ្រប់គ្រង​ឧទ្យាន​ជាតិ និង​ការពារ​សុវត្ថិភាព​ជូន​អ្នក​ទេសចរ ហេតុ​នេះ​អ្នក​ទេសចរ​ត្រូវ​ទិញ​សំបុត្រ​ចូល​កម្សាន្ត​ក្នុង​ឧទ្យាន​ក្រោម​ការ​ទទួល​ខុស​ត្រូវ​របស់​ឧទ្យានុរក្ស។ លោក​ថា នឹង​រៀបចំ​ការ​ជួប​ពិភាក្សា​ជាមួយ​អាជ្ញាធរ​មូលដ្ឋាន រួម​ជាមួយ​សហគមន៍ ដើម្បី​ពន្យល់​សហគមន៍ រួម​ទាំង​ដោះស្រាយ​លុប​បំបាត់​មគ្គុទ្ទេសក៍​ទេសចរណ៍​អនាធិបតេយ្យ៖ «រឿង​អ្នក​ទេសចរ​គាត់​ចូល​តួ​ខាង​ក្រៅ​ទេ ដែល​គាត់​មាន​បញ្ហា​អ៊ីចឹង បើ​គាត់​ចូល​ខាង​វីរជ័យ ទី​១ សន្តិសុខ​សុវត្ថិភាព យើង​មាន​ឆ្មាំ​ជូន»។

ទោះ​ជា​យ៉ាង​នេះ​ក៏ដោយ អនុប្រធាន​សហគមន៍ លោក ស៊ុត វើល ទទូច​ឲ្យ​ក្រសួង​បរិស្ថាន ពិចារណា​ប្រគល់​សិទ្ធិ​គ្រប់គ្រង​វិស័យ​ទេសចរណ៍​ក្នុង​តំបន់​ការពារ​ធម្មជាតិ​មក​សហគមន៍​គ្រប់គ្រង​វិញ ពីព្រោះ​ប្រាក់​ចំណូល​ដែល​ឧទ្យានុរក្ស​ផ្តល់​ឲ្យ​សហគមន៍​មាន​ចំនួន​តិចតួច​បំផុត មិន​អាច​ឲ្យ​សហគមន៍​មាន​ប្រាក់​ចំណូល​គ្រប់គ្រាន់ ដើម្បី​អភិវឌ្ឍ​អេកូ​ទេសចរណ៍​នៅ​តំបន់​នោះ​បាន​ប្រសើរ​ឡើយ៕